|
MƏDƏN SƏNAYESİ XƏBƏRLƏRİ (Yanvar, 2005-cü il)
MƏDƏN SƏNAYESİ XƏBƏRLƏRİ (Yanvar, 2005-cü il)
Müxtəlif informasiya mənbələrinin məlumatlarından istifadə olunub RUSİYA HÖKUMƏTİNİN "KAPRİZ"LƏRİ ÜZÜNDƏN "KTK" SƏHMDARLARI HƏR İL BAKI-TBİLİSİ-CEYHANLA 12 MLN TON NEFT İXRAC ETMƏYİ PLANLAŞDIRIR BAKI/04.01.05/TURAN: Xəzər Boru Kəməri Konsorsiumunun (KTK) magistralının genişlənməsinin gecikdirilməsi onun üçün nəzərdə tutulan Qazaxıstan neftinin Rusiyadan yan keçməklə ixrac edilməsinə səbəb ola bilər. "KTK"-nın iri tərəfdaşı - "Tengizşevroyl" (TŞO) BM neft hasilatının artımına hazırlaşaraq alternativ yollar arayır. Neft nəqliyyatdındakı bu cür təzyiqlər yeni daşımaçılar üçün imkanlar açır. "RusEnergy"-nin bildirdiyinə görə, KTK səhmdarları şurasının yaxın zamanlara nəzərdə tutulmuş yığıncağına onun əsas payçısı "ChevronTexaco" (ABŞ) şirkəti yeni müzakirə arqumenti hazırlayıb. "KTK"-da 15% və "Tengizşevroyl"da 50% payı olan şirkət bildirmək istəyir ki, şirkətin 2006-cı ildən alacağı əlavə milyonlarla ton neft Qafqazdan ötürüləcək. "Tengiz" və "Korolevskoe" yataqlarını işləyən TŞO hasilatın artırılması ilə bağlı iri layihə gerçəkləşdirir. "ChevronTexaco" Rusiya hökumətinin KTK tariflərinin artırılması ilə bağlı təkliflərinə qarşı çıxır. Bu tələbdən imtinaya əsaslanan Rusiya hökuməti indi onu KTK-nın ötürmə gücünün artırılmasına verdiyi razılığı yerinə yetirməyə məcbur edir. Neft ixracatçısı olan səhmdarlar Qazaxıstanın dəstəyi ilə KTK ilə ötürülən neft həcminin ildə 28 mln. tondan 67 mln tona qaldırılmasına çalışırlar. Əks halda "Tengizşevroyl" nefti çıxarmaqda çətinlik çəkəcək. KTK-nin işə düşdüyü 2001-ci ildə Rusiya 1 ton üçün $25-lıq tarif müəyyən etmişdi. Neftin çənlərə doldurulması və əlverişsiz hava üzünddən ildə 320 gündən az işləyən Novrosiysk limanında boş dayanmalarla bağlı başqa xərclərlə birgə Tengiz neftinin limana kimi daşınması $30-a başa gəlir. Ötən ildən isə Rusiya təmsilçiləri bir neçə dəfə tarifin $38-ə kimi artırılmasının vacibliyini bildiriblər. Bundan sonra TŞO səhmdarları altenrativ ixrac yolları aramağa başladılar. "ChevronTexaco" bu fikirdədir ki, ildə 12 mln. tona yaxın neft Bakı-Tbilisi-Ceyhanla (BTC) göndərilə bilər, rəsmi Moskva isə bunu Rusiya üçün əlverişsiz sayır. Həmçinin, Qazaxıstan neftinin bu ixracatçısından başqa şirkətlər də nümunə götürə bilərlər. Qeyd edək ki, 2005-ci ilin aprel ayından BTC-nin neftlə doldurulmasına başlanacaq və bu ilin üçüncü rübündə Azərbaycan nefti doldurulmuş ilk tanker Ceyhandan çıxacaq. "Total" (Fransa), "Eni" (İtaliya), "Inpex" (Yaponiya) və "ConocoPhillips" (ABŞ) şirkətləri də Xəzərin Qazaxıstan bölməsindəki "Kaşaqan" yatağından çıxardıqları nefti dünya bazarlarına BTC ilə çıxarmaq istəyirlər.--
Sənədin sonuncu korrektə tarixi: 26/7/2008 - 12:30:22
|